Artykuł pt. „Microplastics as Vectors Influencing Oxidative Stress, Inflammation, and Endocrine Function During Early Development” został opublikowany w prestiżowym czasopiśmie International Journal of Molecular Sciences i poświęcony jest jednemu z najważniejszych współczesnych problemów środowiskowych i zdrowotnych – wpływowi mikro- i nanoplastików na organizm człowieka, szczególnie w okresie wczesnego rozwoju.

W pracy przedstawiono aktualny stan wiedzy dotyczący roli mikroplastików i nanoplastików (MNPLs) jako nośników zanieczyszczeń środowiskowych. Dzięki swoim właściwościom fizykochemicznym cząstki te mogą adsorbować i transportować różnorodne substancje, takie jak metale ciężkie, pestycydy, farmaceutyki oraz związki zaburzające gospodarkę hormonalną, zwiększając ich biodostępność i potencjalną toksyczność.

Autorzy zwracają szczególną uwagę na podatność organizmów we wczesnych etapach rozwoju na oddziaływanie mikroplastików. Niedojrzałe bariery biologiczne, rozwijający się układ odpornościowy oraz ograniczone zdolności detoksykacyjne sprawiają, że dzieci i młode organizmy są szczególnie narażone na negatywne skutki ekspozycji na te zanieczyszczenia.

Przegląd literatury wykazał, że mikro- i nanoplastiki mogą indukować stres oksydacyjny, prowadząc do nadmiernego wytwarzania reaktywnych form tlenu, uszkodzeń lipidów, białek i DNA oraz zaburzeń funkcjonowania komórek. Jednocześnie cząstki te aktywują procesy zapalne poprzez wpływ na szlaki sygnalizacyjne układu immunologicznego oraz produkcję cytokin prozapalnych.

Szczególnie niepokojące są potencjalne skutki oddziaływania mikroplastików na układ hormonalny. Transportowane przez nie związki biologicznie aktywne mogą zakłócać funkcjonowanie hormonów tarczycy, procesy metaboliczne oraz rozwój układu rozrodczego, co może prowadzić do długotrwałych konsekwencji zdrowotnych.

Publikacja podkreśla, że ocena ryzyka zdrowotnego związanego z mikroplastikami powinna uwzględniać nie tylko same cząstki tworzyw sztucznych, ale również transportowane przez nie zanieczyszczenia. Autorzy wskazują, że interakcje pomiędzy mikroplastikami a związanymi z nimi substancjami chemicznymi stanowią istotny element oceny zagrożeń środowiskowych i zdrowotnych, szczególnie w odniesieniu do najmłodszych grup populacji.

Serdecznie gratulujemy Autorom kolejnej wartościowej publikacji naukowej, która wpisuje się w aktualne światowe trendy badań nad wpływem zanieczyszczeń środowiskowych na zdrowie człowieka oraz mechanizmami ich oddziaływania na organizm w okresie rozwoju.

Dane bibliograficzne publikacji:

Kurhaluk, N., Kołodziejska, R., Rymuszka, A., Bilski, R., Kaczorowska-Bilska, K., Tomin, V., Kamiński, P., & Tkaczenko, H. (2026). Microplastics as Vectors Influencing Oxidative Stress, Inflammation, and Endocrine Function During Early Development. International Journal of Molecular Sciences, 27(12), 5452. https://doi.org/10.3390/ijms27125452.